Uitlevering Assange nog geen gelopen race

Het proces over de uitlevering van Julian Assange aan de Verenigde Staten is van start gegaan. De VS beschuldigen Assange van spionage en computer fraude. De Amerikanen erkennen Wikileaks niet als persorgaan en zeggen in deze zaak geen boodschap te hebben aan de persvrijheid. De aanklagers dringen er bij de Britse rechter op aan Assange uit te leveren omdat hij het leven van Amerikaanse burgers in gevaar zou hebben gebracht door de publicatie van vertrouwelijke documenten.

De verdediging heeft twee belangrijke bezwaren tegen de uitlevering. Het eerste is dat het uitleveringsverdrag tussen de VS en het VK niet geldt als er sprake is van een politiek delict. Dat dit hier het geval is is in de loop van de tijd wel duidelijk geworden door het optreden en de uitspraken van Amerikaanse politici zoals Trump, Pompeo en Pence. Assange lijkt nu (opnieuw) speelbal te zijn geworden in de strijd om de Amerikaanse presidentsverkiezingen door, inmiddels gecorrigeerde, berichten over een poging om hem Trump te laten ontlasten van Russische connecties. Zelfs de Britse koningin Elizabeth heeft ingezien dat het hier om een politiek proces gaat. Zij schreef aan een pro-Assange activist die een beroep op haar wilde doen 'dat Hare Majesteit als 'constitutionele Soeverein handelt op advies van haar ministers en te allen tijde strikt niet-politiek blijft. Dit is daarom geen kwestie waarin De Koningin kan interveniëren.'

Greenwald niet vervolgd

Een Braziliaanse rechter ziet geen reden om Glenn Greenwald te vervolgen voor zijn onthullingen over het vals spel van corruptie-onderzoeker, thans minister van Justitie Sérgio Moro. Hij verwees daarbij naar een eerdere stap van het Braziliaanse Hooggerechtshof. Greenwald werd beschuldigd van cybercrimes en het lidmaatschap van een criminele organisatie. De aanklachten tegen hem riepen veel afkeurende reacties op in verschillende media in de VS en Europa. Een coalitie van meer dan 40 organisaties ter bescherming van burgerlijke vrijheden hekelde de juridische intimidatie van Greenwald en The Intercept Brasil. De democratische presidentskandidaten Warren en Sanders sloten zich hierbij aan.

Greenwald verwelkomde de uitspraak van de Braziliaanse rechter maar ziet er nog geen garanties in voor de persvrijheid. Hij wil van het Hoogerechtshof een duidelijke uitspraak dat zijn vervolging niet deugde omdat daarmee de persvrijheid in gevaar is gebracht. "Iets minder zou de mogelijkheid open laten voor verdere uitholling van de fundamentele persvrijheid voor andere journalisten. "

De rechter gaat de hackers die Greenwald de informatie zouden hebben geleverd wel vervolgen.

[Foto: André Gustavo Stumpf CC]

Steun voor Julian Assange en de persvrijheid

Nu het proces over de uitlevering van Assange aan de VS dichterbij komt neemt het aantal protesten tegen zijn behandeling en steunbetuigingen voor zijn vrijlating toe. De rapporten van de speciale VN-gezant inzake marteling, de Zwitserse jurist Nils Melzer hebben daaraan een belangrijke bijdrage geleverd.

In The Guardian neemt Roy Greenslade, professor in de Journalistiek aan de City University het op voor Assange. 'De uitlevering van Assange is een risico voor de persvrijheid', schrijft hij. 'Het doel van de aanklachten is het stoppen van klokkenluiders en het voorkomen dat de pers hen een platform geeft.' Hij roept de Britse uitgevers en journalisten op stelling te nemen. 

In Duitsland is door een aantal bekende schrijvers, kunstenaars en politici een initiatief gestart dat aandringt op vrijlating van Assange zodat hij na medische behandeling aangesterkt voor zijn rechten op kan komen.

Ongeacht de aantijgingen tegen Assange, dringen wij er bij het Verenigd Koninkrijk op aan om Julian Assange op grond van mensenrechten en om medische redenen onmiddellijk uit de gevangenis vrij te laten, zodat hij onder medisch toezicht kan herstellen en ongehinderd zijn fundamentele rechten kan uitoefenen.

De petitie verzoekt de Duitse regering in deze zin stappen te nemen bij het Verenigd Koninkrijk. Onder de ondertekenaars vinden we Sigmar Gabriel, voormalig minister van Buitenlandse Zaken voor de SPD, Jürgen Trittin en Daniel Cohn-Bendit van de Grünen, de schrijver/journalist Günther Wallraf, de uitgever Jacob Augstein, de schrijvers Elfriede Jellinek en Daniel Kehlmann en de filmregisseur Volker Schöndorf. Meer dan vijfduizend mensen hebben zich bij hen aangesloten.

De Duits-Nederlandse componist Iris ter Schiphorst componeerde  Assange – Fragmente einer Unzeit. Je zou het een muzikale tragedie kunnen noemen rondom Julian Assange. Het is een werk voor sopraan, ensemble en elektronica dat Ter Schiphorst componeerde voor Ensemble Modern. Ter Schiphorst is vooral getroffen door de wending in Assanges reputatie. 'Waar hij in 2010 nog werd bejubeld als een voorvechter van transparantie, daar wordt hij nu verguisd als een crimineel en een verkrachter.' Ze wil van Assange geen held maken, maar vindt wel 'dat er in de media voornamelijk over zijn karakter lijkt te worden gespeculeerd, terwijl de juridische feiten van tafel zijn verdwenen. Ik vind dat een gevaarlijke ontwikkeling, want de zaak Assange raakt aan urgente thema’s als persvrijheid en vrijheid van meningsuiting.'

VN-rapporteur eist vrijlating van Chelsea Manning

Nils Melzer, de VN-rapporteur inzake martelingen, heeft de Amerikaanse regering vorig jaar november opgeroepen Chelsea Manning vrij te laten. Hij heeft onlangs zijn brief daarover gepubliceerd nadat de regering binnen de daarvoor geldende termijn nog niet had gereageerd. Volgens Melzer vindt de langdurige vrijheidsberoving van Manning niet plaats als sanctie voor een bewezen misdaad, maar uitsluitend als dwangmiddel om haar medewerking te krijgen voor een zaak tegen iemand anders. Hij wijst op de schadelijke fysieke en psychische gevolgen die een dergelijke gevangenschap kan hebben.

Ik concludeer dat een dergelijke vrijheidsbeneming geen omgeschreven sanctie voor een specifiek misdrijf is, maar een ongelimiteerde en oplopend zware dwangmaatregel die alle elementen bevat van foltering of andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing. Naar mijn mening vallen dergelijke maatregelen niet onder de uitzondering "wettige sancties", maar zijn ze in strijd met het absolute, onvoorwaardelijke en dwingende verbod op foltering en moeten ze daarom onmiddellijk worden stopgezet en afgeschaft.

Melzer vindt ook dat de boetes die Justitie Manning heeft opgelegd voor elke dag dat ze weigert te praten moeten worden geannuleerd.

Chelsea Manning en haar advocaat Moira Meltzer-Cohen hebben verheugd en instemmend gereageerd op de stellingname van de speciale VN-rapporteur.

[Foto: UN/Jean-Marc Ferré CC]

Greenwald in Brazilië vervolgd voor cybercrime

Glenn Greenwald is door de Braziliaanse justitie aangeklaagd voor cybercrimes en het lidmaatschap van een criminele organisatie. De journalist onthulde vorig jaar hoe een Braziliaanse corruptie-onderzoeker vals spel speelde in een onderzoek naar witwaspraktijken tegen oud-president Lula. De onderzoeker, Sérgio Moro, is inmiddels door president Bolsonaro gepromoveerd tot minister van Justitie.

De aanklacht tegen Greenwald gaat over het hacken van mobiele telefoons van verschillende autoriteiten en het publiceren van hun berichten. De Braziliaanse editie van Greenwald's The Intercept kreeg een berg aan chatberichten, audiofragmenten, video’s en foto’s in handen die aantonen dat Moro zaken in het geheim afstemde met aanklagers van het witwas-team. Uit het berichtenverkeer tussen Moro en de aanklagers dat The Intercept openbaar heeft gemaakt blijkt hoe hij hun onderzoekslijnen aanbeveelt die Lula in verband kunnen brengen met een dubieuze transactie rond een strandhuis.

Advocaat Assange: geen grond voor uitlevering Assange aan VS

Edward Fitzgerald, de advocaat van Julian Assange, heeft bij een regiezitting voor de behandeling van het uitleveringsverziek gezegd dat het uitleveringsverdrag tussen het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten niet voorziet in uitlevering op politieke gronden. 'De delicten waarvoor Assange in de VS terecht zou moeten staan zijn hoe dan ook politieke delicten', meent Fitzgerald.

Andere punten die de verdediging zal aanvoeren zijn de medische toestand van Assange, de afwijzende reacties van sommige Amerikaanse politici, details uit de zaak van Chelsea Manning en het onderzoek van de Spaanse Justitie naar het afluisteren van Assange tijdens zijn asiel in de ambassade van Ecuador. De verdediging klaagt over gebrek aan contact met Assange, waardoor hij niet op de hoogte gehouden kan worden van alle informatie die zijn team in de zaak naar voren brengt. Het inhoudelijke proces begint op 24 februari.

Vorige week is Assange via een video-verbinding voor de Spaanse rechter als getuige opgetreden. Hij zei dat hij zich niet bewust was geweest van de afluisterpraktijken. Wel had hij in 2017 bij een vervanging van de beveiligingscamera's gevraagd of er ook microfoons in zaten. Dat werd ontkend. Assange vermoedt nu dat er ook opnames gemaakt zijn van gesprekken met zijn advocaten. Dit zal ongetwijfeld terugkomen in de aanpak van zijn advocaten bij het proces over zijn uitlevering aan de VS. Zowel de vertegenwoordiger van de ambassade van Ecuador, als een woordvoerder van de CIA, die opdracht gegeven zou hebben voor het plaatsen van microfoons, weigerden commentaar te geven op de aanklacht. Morales, de directeur van het beveiligingsbedrijf dat in deze zaak terecht staat, zei dat alle informatie die hij vergaarde vertrouwelijk is en toebehoort aan de regering van Ecuador en dat hij 'gewoon zijn werk deed'.

Een voormalige consul van Ecuador in het Verenigd Koninkrijk sprak buiten de rechtbank schande van de afluisterpraktijken. 'Dat bedijf was ingehuurd om de ambassade van Ecuador, het personeel én Julian Assange te beschermen.'

Steun Chelsea Manning!

Manning zit nog altijd vast omdat ze weigert te getuigen voor de grand jury, maar ze is haar vertrouwen in een goede afloop nog niet verloren. 'Hey all, each and every day that passes while here marks another small victory, and another step on my journey home', twitterde ze vorige week vanuit de gevangenis.

Op 17 december wordt Chelsea 32. Je kunt haar feliciteren en je steun betuigen op het volgende adres (alleen per ouderwetse brief zonder versieringen; verjaarskaarten, boeken en tijdschriften worden niet geaccepteerd):

Chelsea Elizabeth Manning
A0181426
William G. Truesdale Adult Detention Center
2001 Mill Road
Alexandria, VA 22314

Verenigde Staten

Intussen blijven haar advocaten de praktijk van dwangmatige opsluiting aanvechten en zoeken naar nieuwe wegen om haar vrij te krijgen. Donaties zijn welkom via het Action Network.

Vorige maand heeft Manning haar bezwaren tegen de grand jury uiteengezet in een boodschap aan de bezoekers van de Aaron Schwarz Day in San Francisco. Aaron Schwarz was een hacker en activist voor de vrije beschikbaarheid van informatie op het internet die meermalen werd vervolgd in de VS en in 2013 zelfmoord pleegde.